Người phụ nữ hoại tử cả hai chân từ thói quen phổ biến

Một phụ nữ 56 tuổi ở Hà Nội phải điều trị tại Bệnh viện 19-8, Bộ Công an, sau khi cả hai bàn chân bị hoại tử nghiêm trọng vì một thói quen tưởng như giúp giảm tê bì. Theo VietnamNet, bà P.T.Y có tiền sử đái tháo đường, thường xuyên cảm thấy tê khó chịu ở cả tay lẫn chân trong những ngày gần đây. Muốn tìm cảm giác dễ chịu hơn, bà đặt túi chứa nước nóng trực tiếp lên chân tại nhà, nhưng sau khoảng hai tuần, hai bàn chân đã hoại tử hoàn toàn. Bác sĩ Nguyễn Thanh Hoài, Khoa Y học Cổ truyền, Bệnh viện 19-8, cho biết nhiều người thường nghĩ ngay đến ngâm chân nước nóng, chườm túi nóng hoặc sưởi ấm khi thấy chân lạnh và tê. Thói quen này có thể trở nên đặc biệt nguy hiểm với người đã suy giảm cảm giác, bởi họ không nhận biết chính xác mức nhiệt đang tiếp xúc với da. Cảm giác “chưa nóng lắm” vì thế dễ khiến người bệnh kéo dài thời gian chườm, vô tình biến biện pháp giảm khó chịu thành nguyên nhân gây bỏng sâu. Ở người tổn thương thần kinh ngoại biên, nhất là bệnh nhân đái tháo đường, khả năng nhận biết nóng lạnh và cảm giác đau thường suy giảm rõ rệt. Khi tiếp xúc với nước hoặc túi chườm quá nóng, họ có thể bị bỏng nặng nhưng không nhận ra ngay để dừng lại và xử lý. Nếu tuần hoàn máu ở chân vốn đã kém, một tổn thương nhỏ cũng lâu lành, dễ nhiễm trùng, lan rộng rồi tiến triển thành hoại tử. Phó giáo sư, tiến sĩ Đỗ Đình Tùng, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Đức Giang, nhấn mạnh đái tháo đường là bệnh mạn tính nguy hiểm, có thể gây biến chứng tại tim mạch, thần kinh, thận, mắt và đặc biệt là bàn chân. Các thống kê y khoa cho thấy khoảng 5% đến 7% bệnh nhân đái tháo đường phải đối mặt với nguy cơ bị cắt cụt ngón chân, bàn chân hoặc cẳng chân. Trên thế giới, trung bình cứ 20 giây lại có một người bệnh phải cắt cụt chi do biến chứng bàn chân liên quan đến đái tháo đường. Nguy cơ không chỉ đến từ những vết bỏng do chườm nóng, bởi khoảng 15% đến 25% bệnh nhân đái tháo đường từng bị loét bàn chân. Với người bình thường, vết thương phần mềm có thể tự lành trong khoảng một tuần, nhưng người mắc đái tháo đường thường cần hàng tuần, thậm chí hàng tháng để hồi phục. Thời gian lành kéo dài tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập, khiến vết loét nhiễm trùng, tổn thương sâu hơn và cuối cùng dẫn đến hoại tử. Đường huyết cao kéo dài làm tổn thương mạch máu và hệ thần kinh, khiến lượng máu nuôi bàn chân giảm, đồng thời làm cảm giác đau suy yếu đáng kể. Người bệnh vì thế có thể không phát hiện những vết trầy xước, phỏng nhỏ hoặc vết loét mới xuất hiện trên bàn chân. Khi không được xử lý sớm, các tổn thương âm thầm này trở thành cửa ngõ để vi khuẩn phát triển, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng và mất chi thể. Để phòng biến chứng, Phó giáo sư Đỗ Đình Tùng khuyến cáo người bệnh kiểm soát tốt đường huyết, tuân thủ phác đồ điều trị và kiểm tra bàn chân mỗi ngày. Việc kiểm tra cần chú ý cả những dấu hiệu nhỏ như trầy xước, phồng rộp, đổi màu da hoặc vết loét, đồng thời giữ bàn chân sạch, khô, cắt móng đúng cách. Người bệnh cũng nên chọn giày dép vừa vặn, không bó chặt, không đi chân đất và kiểm tra bên trong giày trước khi mang. Khi bị tê bì bàn chân, người dân không nên ngâm chân bằng nước nóng, chườm túi nóng hoặc sưởi trực tiếp, mà cần tìm nguyên nhân thông qua thăm khám y tế. Nếu triệu chứng kéo dài hoặc tái diễn, việc chỉ xử lý tạm thời tại nhà có thể bỏ lỡ bệnh lý thần kinh, mạch máu hoặc biến chứng đái tháo đường cần điều trị. Đặc biệt, tê bì xuất hiện đột ngột kèm yếu hoặc liệt tay chân, méo miệng, nói khó hay chóng mặt nhiều là dấu hiệu cần đến cơ sở y tế ngay lập tức.