Thời gian gần đây, trên các diễn đàn mạng xã hội và trong cộng đồng lan truyền kinh nghiệm dân gian về việc uống nước búp ổi hoặc lá ổi non để hỗ trợ hạ mỡ máu và giảm lượng cholesterol xấu trong cơ thể.
Tuy nhiên, không ít người lại tỏ ra hoang mang trước ý kiến cho rằng việc duy trì thói quen uống nước lá ổi mỗi ngày sẽ gây ra tình trạng suy giảm chức năng hoặc làm hỏng thận.
Ông Ngô Văn Hải (Cầu Giấy, Hà Nội) thường xuyên sử dụng nước lá ổi suốt 2 năm gần đây nhằm hạ mỡ máu. Tuy nhiên, khi nghe hàng xóm cảnh báo hỏng thận, người đàn ông này ngừng uống luôn dù cơ thể ông không nhận thấy điều gì bất thường.
Chia sẻ về các ý kiến trên, Tiến sĩ Ngô Đức Phương, Viện trưởng Viện Khoa học thuốc nam khẳng định, hiện nay chưa có bất kỳ bằng chứng khoa học nào cho thấy việc sử dụng trà hoặc nước lá ổi với liều lượng thông thường có thể gây tổn thương hay hỏng thận ở người có sức khỏe bình thường.
Để chứng minh tính an toàn của nguyên liệu này, một nghiên cứu tổng hợp các thử nghiệm lâm sàng tại Nhật Bản đã theo dõi sát sao những người tham gia uống khoảng 200ml trà lá ổi cùng các bữa ăn liên tục trong vòng 8 tuần.
Kết quả xét nghiệm ghi nhận không xuất hiện bất kỳ thay đổi bất thường nào liên quan đến chỉ số chức năng gan, thận hay các xét nghiệm sinh hóa máu tổng quát.
“Thậm chí, ở những nghiên cứu kéo dài tới 12 tuần, các nhà khoa học cũng không phát hiện tín hiệu độc tính nào đối với thận. Vì vậy, quan niệm cứ uống nước lá ổi hằng ngày là sẽ bị hỏng thận là vô căn cứ”, Tiến sĩ Phương nhấn mạnh.
Giảm mỡ máu, cholesterol
Xét về khả năng hỗ trợ điều hòa mỡ máu và cholesterol, Tiến sĩ Phương cho biết nước lá ổi cũng đã ghi nhận những tín hiệu khá tích cực.
Theo đó, trong một thử nghiệm của Nhật Bản kéo dài 8 tuần trên 23 bệnh nhân bị rối loạn lipid máu ở mức độ nhẹ hoặc ranh giới, việc sử dụng trà lá ổi đã giúp giảm hàm lượng cholesterol toàn phần ở nhóm cholesterol cao, đồng thời chỉ số LDL-cholesterol xấu giảm từ mức trung bình 155 xuống còn 143mg/dL.
“Ở những người có chỉ số triglyceride cao, sự giảm thiểu cũng được ghi nhận tại một số thời điểm. Dù vậy, người dân không nên hiểu đơn giản rằng uống nước lá ổi sẽ đánh tan mỡ máu hay tự ý dùng thay thế thuốc hạ cholesterol do bác sĩ kê đơn”, Tiến sĩ Phương nhấn mạnh.
Tiến sĩ Phương cho biết, nhiều người thường giải thích tác dụng trên của lá ổi là do chứa nhiều chất xơ hoặc pectin. Tuy nhiên, đối với nước búp ổi hay trà lá ổi đã lọc bỏ bã, chất xơ không phải là cơ chế tác động chính.
Giá trị nổi bật nhất của lá ổi nằm ở hệ thống hợp chất polyphenol và flavonoid phong phú như quercetin, rutin, quercitrin, guaijaverin, avicularin, kaempferol, catechin cùng các acid phenolic và tannin.
Hơn nữa, lá ổi còn có khả năng ức chế một số enzym tiêu hóa carbohydrate, làm chậm quá trình tăng đường huyết sau bữa ăn, giúp ích rất lớn cho các nghiên cứu về hội chứng chuyển hóa.
Mặc dù nước lá ổi không gây hỏng thận ở người khỏe mạnh, các chuyên gia khuyến cáo người dân không nên lạm dụng loại nước này để thay thế hoàn toàn cho nước lọc hằng ngày.
Đặc biệt, việc người dân dùng một nắm lớn búp ổi đun thật đặc rồi uống kéo dài nhiều tháng liền là cách làm sai lầm. Do búp và lá ổi non chứa hàm lượng tannin khá cao tạo vị chát đặc trưng, việc uống nước quá đặc thường xuyên có thể gây kích ứng đường tiêu hóa nhạy cảm và làm giảm khả năng hấp thu một số chất dinh dưỡng quan trọng của cơ thể.
Với những người đang mắc bệnh thận mạn tính, bệnh gan, tiểu đường hoặc đang trong quá trình điều trị rối loạn lipid máu tuyệt đối không tự ý uống các loại nước lá đặc để thay thế phác đồ điều trị y khoa.