Đau bụng là triệu chứng thường gặp ở trẻ, có thể do đầy hơi, táo bón, nhiễm trùng tiêu hóa hoặc nhiều nguyên nhân khác. ThS.BS.CKI Nguyễn Hữu Dũng, khoa Ngoại Nhi, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết viêm ruột thừa ở trẻ có thể khởi phát giống rối loạn tiêu hóa thông thường. Việc nhầm lẫn, chậm đưa trẻ đi khám có thể khiến ruột thừa thủng, gây viêm phúc mạc và đe dọa tính mạng.
Đau bụng thông thường
Đau bụng do đầy hơi hoặc táo bón có thể xuất hiện từng cơn, kèm chướng bụng. Đau bụng do nhiễm trùng đường tiêu hóa thường đi kèm tiêu chảy, nôn hoặc sốt. Ngoài đau bụng, trẻ có thể chán ăn, vẫn sinh hoạt bình thường trong giai đoạn đầu.
Đau ruột thừa
Khác với những cơn đau bụng do rối loạn tiêu hóa, đau do viêm ruột thừa có xu hướng tăng dần về mức độ và không tự giảm. Ban đầu, trẻ thường đau âm ỉ ở vùng quanh rốn hoặc giữa bụng. Triệu chứng này rất dễ khiến phụ huynh nhầm lẫn với đau bụng do ăn uống kém hoặc lạnh bụng thông thường. Tuy nhiên chỉ sau vài giờ, cơn đau sẽ di chuyển và rõ rệt ở vùng bụng dưới bên phải.
Ở trẻ dưới 5 tuổi, việc nhận biết bệnh khó khăn hơn do trẻ chưa thể mô tả chính xác vị trí và mức độ đau. Trẻ có thể chỉ quấy khóc, bỏ ăn, mệt mỏi, ít vận động, nôn hoặc sốt. Triệu chứng không điển hình khiến bệnh dễ bị nhầm với rối loạn tiêu hóa, có thể được phát hiện khi đã xuất hiện biến chứng.
Bác sĩ Dũng khám cho bệnh nhi. Ảnh minh họa: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Khi nào cần đưa trẻ đi cấp cứu?
Theo bác sĩ Dũng, phụ huynh nên đưa trẻ đến cơ sở y tế sớm nếu đau bụng kéo dài, tăng dần, đặc biệt khi cơn đau chuyển xuống bụng dưới bên phải.
Nếu nghi ngờ trẻ viêm ruột thừa, bác sĩ khám lâm sàng như kiểm tra vị trí đau, phản ứng thành bụng, dấu hiệu gợi ý kích thích phúc mạc... Tùy tình trạng, bác sĩ phối hợp xét nghiệm máu, siêu âm ổ bụng (phương pháp an toàn, không nhiễm tia X, phù hợp cho trẻ em) để quan sát trực tiếp tình trạng của ruột thừa hoặc chụp CT.
Bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh siêu âm để đánh giá tình trạng ruột thừa ở trẻ. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Trong trường hợp viêm ruột thừa cấp, phương pháp điều trị chính và triệt để nhất là phẫu thuật cắt bỏ ruột thừa. Phẫu thuật nội soi cắt ruột thừa là kỹ thuật ưu tiên áp dụng cho trẻ em nhờ ưu điểm ít xâm lấn, vết mổ nhỏ, thẩm mỹ, giảm đau sau mổ tối đa, hạn chế dính ruột. Sau phẫu thuật, trẻ được theo dõi hồi sức sát sao, hỗ trợ chăm sóc vết mổ, điều chỉnh chế độ dinh dưỡng và vận động sớm để nhanh chóng bình phục, xuất viện sớm.
Bác sĩ Dũng khuyến cáo phụ huynh không nên chủ quan khi trẻ đau bụng kéo dài hoặc có biểu hiện khác thường. Cha mẹ không tự ý cho con uống thuốc giảm đau, thuốc cầm tiêu chảy hay đắp lá cây dân gian tại nhà. Điều này có thể làm lu mờ triệu chứng lâm sàng, khiến bác sĩ khó chẩn đoán chính xác, chậm trễ thời gian điều trị.
Bảo Anh
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh trẻ em tại đây để được bác sĩ giải đáp