Gan là cơ quan quan trọng, giữ vai trò trung tâm trong bảo vệ sức khỏe. Trong bệnh về gan, gan nhiễm mỡ là tình trạng phổ biến nhưng bị xem nhẹ, ảnh hưởng đến khoảng 24% người trưởng thành và có thể gây biến chứng.
Bệnh gan không chỉ ảnh hưởng riêng đến gan. Các nghiên cứu cho thấy khi gan bị tổn thương các vấn đề sức khỏe nguy hiểm. Những người mắc bệnh gan ở giai đoạn tiến triển cũng có nguy cơ cao hơn mắc các bệnh như tiểu đường loại 2 và các vấn đề về thận.
Rất may là một vài thói quen đơn giản mỗi sáng, đã được khoa học chứng minh có thể giúp hỗ trợ gan và tăng cường sức khỏe tổng thể.
Sau đây, các chuyên gia chỉ ra 3 thói quen buổi sáng giúp bảo vệ gan, dựa vào khoa học, theo trang tin sức khỏe Eating Well.
Chuyên gia dinh dưỡng khuyên nên ăn sáng giàu chất xơ, đạm và chất béo lành mạnh với nhiều màu sắc như bột yến mạch, quả việt quất, trứng, cải xoăn hoặc bơ
Ảnh: P.H tạo từ AI
Ăn sáng thông minh
Mọi thứ bắt đầu từ món ăn sáng! Một trong những cách đơn giản và hiệu quả nhất để hỗ trợ gan là cắt giảm lượng đường dư thừa có nhiều trong đồ ăn sáng chế biến sẵn.
Bác sĩ Jennifer Lai, chuyên gia gan mật tại Đại học California, San Francisco (Mỹ), cảnh báo: Đường dư thừa là một trong những chất độc phổ biến nhất đối với gan. Khi nạp quá nhiều đường, gan sẽ chuyển hóa năng lượng dư thừa đó thành chất béo. Theo thời gian, quá trình này có thể dẫn đến gan nhiễm mỡ, viêm gan và tổn thương gan. Chuyên gia dinh dưỡng Kristin Kirkpatrick (Mỹ) khuyên nên ăn sáng giàu chất xơ, đạm và chất béo lành mạnh với nhiều màu sắc như bột yến mạch, quả việt quất, trứng bác, cải xoăn hoặc bơ. Bác sĩ Lai lưu ý ăn vào buổi sáng giúp cơ thể xử lý dinh dưỡng tốt nhất vì độ nhạy insulin đạt mức cao nhất.
Đi bộ sau bữa sáng
Đi bộ từ 15 - 30 phút sau khi ăn giúp hạ đường huyết, giảm nhu cầu insulin và cải thiện đáng kể các chỉ số ở người mắc bệnh gan nhiễm mỡ. Bác sĩ Lai khẳng định vận động đều đặn là thói quen tốt nhất cho lá gan.
Làm cữ cà phê sáng
Uống 2 - 3 tách cà phê mỗi ngày giúp giảm 40% nguy cơ biến cố liên quan đến gan nhờ các chất chống oxy hóa có đặc tính giảm viêm và bảo vệ tế bào. Tuy nhiên, cần tránh thêm đường. Ngoài ra, uống trà xanh không đường giàu polyphenol và catechin cũng giúp cải thiện men gan và giảm nguy cơ ung thư gan.
Các mẹo khác cho sức khỏe gan
Duy trì giấc ngủ đều đặn từ 7,5 - 8 tiếng mỗi đêm giúp giảm đáng kể nguy cơ mắc bệnh gan.
Thực hành chánh niệm, yoga và thiền định giúp giảm căng thẳng và cải thiện tình trạng viêm gan.
Đừng dùng thực phẩm bổ sung tùy tiện; chuyên gia Kirkpatrick khuyên nên dùng thực phẩm lành mạnh thay vì các sản phẩm giải độc gan.
Bệnh gan không chỉ là câu chuyện của riêng lá gan, bởi khi cơ quan này tổn thương, nguy cơ xuất hiện tiểu đường loại 2 cùng các vấn đề về thận cũng tăng lên. Đáng chú ý, người mắc bệnh gan ở giai đoạn tiến triển thường đối mặt nhiều rủi ro sức khỏe hơn, đòi hỏi thay đổi lối sống sớm và bền vững. Theo thông tin Thanh Niên dẫn lại từ trang sức khỏe Eating Well, ba thói quen buổi sáng đơn giản có thể hỗ trợ gan, đồng thời cải thiện sức khỏe tổng thể.
Thói quen đầu tiên nằm ngay trên bàn ăn, bởi một bữa sáng hợp lý giúp cơ thể tiếp nhận dinh dưỡng tốt hơn và hạn chế lượng đường dư thừa. Bác sĩ Jennifer Lai, chuyên gia gan mật tại Đại học California, San Francisco, Mỹ, cảnh báo đường dư thừa thuộc nhóm chất gây hại phổ biến đối với gan. Khi lượng đường nạp vào vượt nhu cầu, gan chuyển phần năng lượng dư thừa thành chất béo, lâu dài có thể dẫn đến gan nhiễm mỡ, viêm gan và tổn thương gan.
Chuyên gia dinh dưỡng Kristin Kirkpatrick, Mỹ, khuyến nghị bữa sáng nên kết hợp chất xơ, chất đạm và chất béo lành mạnh, đồng thời ưu tiên thực phẩm có nhiều màu sắc. Những lựa chọn được gợi ý gồm bột yến mạch, quả việt quất, trứng bác, cải xoăn hoặc bơ, thay cho các món chế biến sẵn chứa nhiều đường. Bác sĩ Lai cho biết buổi sáng cũng là thời điểm cơ thể xử lý chất dinh dưỡng hiệu quả hơn, vì độ nhạy insulin đạt mức cao nhất.
Sau bữa sáng, một cuộc đi bộ kéo dài 15 đến 30 phút có thể trở thành bước tiếp theo trong bộ ba thói quen hỗ trợ gan. Hoạt động nhẹ nhàng này giúp hạ đường huyết, giảm nhu cầu insulin và cải thiện đáng kể các chỉ số ở người mắc bệnh gan nhiễm mỡ. Bác sĩ Lai khẳng định vận động đều đặn là một trong những thói quen tốt nhất để bảo vệ lá gan, thay vì chỉ trông chờ vào những giải pháp ngắn hạn.
Đi bộ sau ăn không đòi hỏi thiết bị đặc biệt, không cần không gian tập luyện phức tạp và có thể phù hợp với nhiều lịch sinh hoạt khác nhau. Người đọc vẫn cần lựa chọn cường độ phù hợp thể trạng, duy trì đều đặn và trao đổi với nhân viên y tế nếu đang mắc bệnh hoặc có hạn chế vận động. Giá trị chính của thói quen này nằm ở sự lặp lại hằng ngày, bởi gan và chuyển hóa hưởng lợi từ lối sống ổn định hơn những nỗ lực nhất thời.
Thói quen thứ ba là thưởng thức cà phê buổi sáng với lượng vừa phải, khi các nghiên cứu cho thấy uống 2 đến 3 tách mỗi ngày giúp giảm 40% nguy cơ biến cố liên quan đến gan. Lợi ích này được cho là liên quan các chất chống oxy hóa trong cà phê, vốn có đặc tính giảm viêm và góp phần bảo vệ tế bào. Tuy nhiên, cà phê chỉ phù hợp với người dung nạp tốt, đồng thời nên tránh thêm đường để không làm mất lợi thế chuyển hóa.
Nếu không uống cà phê, trà xanh không đường cũng là lựa chọn được đề cập nhờ hàm lượng polyphenol và catechin. Những hợp chất này có thể hỗ trợ cải thiện men gan và giảm nguy cơ ung thư gan, theo thông tin được bài viết tổng hợp từ các chuyên gia. Dù vậy, các loại đồ uống trên không thay thế thuốc điều trị, chế độ ăn phù hợp hoặc chỉ định riêng dành cho từng người bệnh.
Bên cạnh bộ ba buổi sáng, giấc ngủ đều đặn từ 7,5 đến 8 tiếng mỗi đêm cũng góp phần giảm đáng kể nguy cơ mắc bệnh gan. Các hoạt động như chánh niệm, yoga và thiền định giúp giảm căng thẳng, từ đó hỗ trợ cải thiện tình trạng viêm gan ở một số người. Những điều chỉnh tưởng như nhỏ này tạo thành nền tảng lối sống lành mạnh, nhất là khi được duy trì song song với ăn uống cân bằng và vận động thường xuyên.
Chuyên gia Kirkpatrick khuyên không nên tùy tiện sử dụng thực phẩm bổ sung hoặc các sản phẩm được quảng cáo là giải độc gan, vì chúng không mặc nhiên an toàn hay cần thiết. Thay vào đó, thực phẩm tự nhiên giàu chất xơ, đạm và chất béo lành mạnh nên giữ vai trò trung tâm trong lựa chọn hằng ngày. Một bữa sáng ít đường, cuộc đi bộ sau ăn và ly cà phê hoặc trà phù hợp có thể mở đầu ngày mới thân thiện hơn với lá gan.
