Nhiều người chỉ chú ý chăm sóc mắt khi nhìn mờ, đau nhức hoặc thường xuyên mỏi mắt. Tuy nhiên, một số bệnh như glôcôm, đục thủy tinh thể và thoái hóa điểm vàng có thể tiến triển trong thời gian dài mà chưa gây triệu chứng rõ ràng. Theo Viện Mắt Quốc gia Mỹ (NEI), duy trì lối sống lành mạnh, đồng thời tránh những thói quen xấu có thể giảm nguy cơ mất thị lực do một số bệnh lý.
Hút thuốc lá
Hút thuốc không chỉ gây hại cho phổi, tim mạch mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe mắt. Thói quen này làm tăng nguy cơ đục thủy tinh thể và thoái hóa điểm vàng liên quan đến tuổi tác, đồng thời có thể gây tổn thương dây thần kinh thị giác.
Thoái hóa điểm vàng ảnh hưởng đến vùng trung tâm võng mạc, khiến người bệnh khó đọc, khó nhận diện khuôn mặt hoặc quan sát các chi tiết. Trong khi đó, đục thủy tinh thể khiến thủy tinh thể mất độ trong suốt, gây nhìn mờ và giảm khả năng nhìn trong điều kiện ánh sáng yếu.
Theo NEI, bỏ thuốc lá là một trong những biện pháp giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh mắt này. Người đang hút có thể tìm sự hỗ trợ để cai thuốc hiệu quả hơn.
Kiểm soát kém bệnh tiểu đường và huyết áp cao
Đường huyết cao không được kiểm soát tốt có thể làm tổn thương các mạch máu nhỏ ở võng mạc, tăng nguy cơ bệnh võng mạc tiểu đường và những biến chứng ảnh hưởng đến thị lực. Huyết áp tăng kéo dài cũng liên quan đến tổn thương mạch máu võng mạc và có thể làm tăng nguy cơ mắc một số bệnh mắt.
Bệnh võng mạc tiểu đường có thể tiến triển mà người bệnh chưa nhận thấy dấu hiệu bất thường. Vì vậy, người mắc tiểu đường cần kiểm soát đường huyết theo hướng dẫn, tuân thủ điều trị và khám mắt định kỳ. Người bị tăng huyết áp cũng nên theo dõi huyết áp, dùng thuốc theo chỉ định và duy trì lối sống lành mạnh.
Huyết áo cao không được kiểm soát có thể gây hại mắt. Ảnh: Bảo Bảo
Không đeo kính râm khi ra nắng
Tia cực tím (UV) từ ánh nắng có thể gây tổn thương mắt khi tiếp xúc kéo dài. Thói quen không bảo vệ mắt khi hoạt động ngoài trời có thể làm tăng nguy cơ đục thủy tinh thể và một số tổn thương ở các cấu trúc mắt.
Kính râm có khả năng chống tia UV giúp hạn chế lượng bức xạ tiếp xúc với mắt. NEI khuyến nghị chọn kính ngăn được 99-100% tia UVA và UVB, kể cả khi trời nhiều mây. Người thường xuyên làm việc ngoài trời cũng nên cân nhắc đội mũ vành rộng để tăng khả năng che chắn.
Đeo kính áp tròng sai cách
Sử dụng kính áp tròng không đúng hướng dẫn có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng, viêm giác mạc và loét giác mạc. Những biến chứng nghiêm trọng có thể để lại sẹo, ảnh hưởng lâu dài đến thị lực.
Các sai lầm thường gặp gồm đeo kính lâu hơn thời gian khuyến cáo, không vệ sinh và bảo quản đúng cách, dùng lại dung dịch cũ hoặc tiếp xúc với nước khi đang đeo kính. Nước máy, nước hồ bơi và nước khi tắm có thể chứa vi sinh vật gây nhiễm trùng mắt.
NEI khuyến cáo rửa tay trước khi đeo hoặc tháo kính, vệ sinh và bảo quản kính theo hướng dẫn, thay kính đúng lịch và tháo kính trước khi tắm hoặc bơi. Khi mắt đỏ, đau, nhạy cảm ánh sáng hoặc nhìn mờ, người đeo kính áp tròng nên tháo kính và đi khám sớm.
Ăn uống thiếu cân đối, ít vận động
Chế độ ăn thiếu đa dạng và lối sống ít vận động có thể ảnh hưởng gián tiếp đến sức khỏe mắt do làm tăng nguy cơ mắc tiểu đường, tăng huyết áp và các rối loạn chuyển hóa.
NEI khuyến nghị ăn nhiều rau lá xanh đậm như rau bina, cải xoăn và bổ sung cá giàu axit béo omega-3 như cá hồi, cá ngừ trong chế độ ăn cân đối. Hoạt động thể chất thường xuyên góp phần kiểm soát các bệnh mạn tính có thể ảnh hưởng đến thị lực.
Bảo Bảo (Tổng hợp)
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh nhãn khoa tại đây để bác sĩ giải đáp